Polscy uczniowie znów znaleźli się w europejskiej czołówce. W naukach przyrodniczych osiągnęli 495 punktów, w matematyce 484, a w czytaniu 482. We wszystkich trzech obszarach wyraźnie przekraczają średnią Unii Europejskiej i OECD. To dobra wiadomość. I warto ją usłyszeć.
Ale PISA 2025 mówi o polskiej szkole coś jeszcze. I właśnie tego fragmentu raportu nie powinniśmy przeoczyć.
Aż 63 procent piętnastolatków uważa, że szkoła niewiele zrobiła, aby przygotować ich do dorosłego życia. 38 procent zgadza się ze stwierdzeniem, że szkoła okazała się stratą czasu. Tylko 64 procent czuje się częścią swojej szkoły. Polscy uczniowie należą również do tych, którzy stosunkowo rzadko mówią, że lubią uczyć się nowych rzeczy i wytrwale pracują nad trudnym zadaniem.
Do tego dochodzi świat cyfrowy. 55 procent uczniów korzysta z chatbotów AI do nauki przynajmniej raz w tygodniu. Jednocześnie aż 74 procent mówi o rozpraszaniu się urządzeniami cyfrowymi podczas lekcji, a 62 procent odczuwa potrzebę bycia online i odpowiadania na wiadomości. Raport pokazuje także, że częstszy przymus pozostawania online wiąże się z niższymi wynikami w badanych dziedzinach.
I tu pojawia się pytanie ważniejsze niż miejsce w rankingu.
Czy szkoła, która dobrze uczy rozwiązywania zadań, równie dobrze uczy życia?
PISA 2025 nie daje prostego powodu do zachwytu ani do narzekania. Pokazuje szkołę mocną poznawczo, ale wciąż słabszą tam, gdzie zaczynają się: sens, motywacja, relacja, przynależność, praktyczność i odpowiedzialne korzystanie z technologii.
To właśnie dlatego warto przeczytać wyniki PISA 2025 nie tylko przez pryzmat punktów i tabel. Za każdą liczbą stoi piętnastoletni człowiek i jego odpowiedź na pytanie: po co właściwie chodzę do szkoły?
W Wiarygodnej Edukacji będziemy do tych danych wracać. Zachęcam do zapoznania się z całym raportem. Jest w nim znacznie więcej niż ranking polskich uczniów. Jest bardzo konkretna opowieść o tym, czego dzisiejsza szkoła już nauczyła się robić dobrze i czego nadal musi się nauczyć.